Özelleştirme, kamu iktisadi kuruluşlarının yönetiminin ve mülkiyetinin özel sektöre devredilmesidir. Özelleştirmenin tam dar anlamda, özelleştirme olmaması için kamu iktisadi kuruluşlarının en az %51’lik hissesinin özel sektöre devredilmesi gereklidir. Özelleştirme sonucunda, devlet piyasada fiyat belirleyici etken olmaktan çıkacak ve piyasa, fiyatı kendisi belirleyecektir.

Özelleştirmelerin Amaçları

1)      KİT’lerin verimliliğini ve ekonomi üzerindeki etkenliğini artırma.

2)      Sermaye piyasasına daha derin ve sağlam bir temel edindirmeye çalışmak. Sermaye piyasası gelişmiş olan ülkeler krizlerden daha az hasar alarak, kısa sürede çıkabilirler.

3)      Ülkeye ve hazineye döviz girdisi sağlamak. Yabancı yatırımcı ile özelleştirilen KİT’ler ülkeye ve hazineye döviz girmesini ve ülkeye yapılan yatırımları artırmaktadır.

4)      Rekabet koşullarını düzeltmek. Devlet elinden yönetilen kurumlar kâr amacı gütmemektedir. Özelleştirmeler sonucunda ise ekonomiden devlet eli büyük ölçüde çekilir ve uygun rekabet ortamı oluşur.

5)      Kaynakların daha etkin kullanılmasını sağlamak. Etkin kaynak kullanımı, üretimdeki ve büyüme hızındaki artışı beraberinde getirir.

6)      Hazinenin KİT’lere sağladığı desteğin minimuma indirilmeye çalışılması.

7)      Devlete gelir sağlamak.

Özelleştirme mantık olarak liberal ekonominin uygulanmasına ortam hazırlamaktadır. Bu sayede yatırımcılar liberal ekonominin yapı taşlarından biri olan mülkiyeti edinmede herhangi bir kısıtlama ile karşı karşıya kalmazlar. Daha çok mülkiyete sahip olma isteği ise yatırımcıyı çalışmaya daha iyisini yapmaya şevk eder ve bu da insanlığa ve devlet ekonomisine katkı sağlar ve rekabetin önünü açar.

Özelleştirmeler Demir-Çelik, Gıda, Orman Ürünleri, Hizmet Sektörü, Denizcilik, Tarım-Orman, Turizm, Sigortacılık, Bankacılık, Madencilik Makina, Petrol ve Yan Ürünleri, Tekstil alanlarında gerçekleştirilmiştir.

Çağrı Furkan ERTÜRK | ODTÜ İktisat

Yazar Hakkında

İlgili Yazılar

Yorum Yazın